Chat with us, powered by LiveChat

Interview met Gwendolyn Rutten en Bart Somers: “Vlaanderen legt de lat hoger”

Interview met Gwendolyn Rutten en Bart Somers: “Vlaanderen legt de lat hoger”

Open Vld treedt toe tot de nieuwe Vlaamse regering, samen met N-VA en CD&V. Wekenlang is er onderhandeld over een sterk en ambitieus regeerakkoord dat de lat voor onze regio hoger legt. Een ambitie die op jullie massale goedkeuring kon rekenen tijdens het toetredingscongres. Wij spreken met hoofdonderhandelaars Gwendolyn Rutten en Bart Somers over de lange formatie en de blauwe stempel op het regeerakkoord.

Op 2 oktober legde de nieuwe Vlaamse regering de eed af. De langste Vlaamse regeringsvorming ooit?

Gwendolyn: “Dat klopt ja. Er is wat tijd nodig geweest en dat had alles te maken met de verkiezingsuitslag. Alle partijen gingen achteruit, met uitzondering van extreemlinks en -rechts. Van de regeringspartijen hielden de liberalen relatief stand, maar ook wij gingen achteruit. Met die uitslag kunnen we niet tevreden zijn. We hebben ons dan ook bescheiden opgesteld wat betreft regeringsdeelname. Maar de terugkeer van het Vlaams Belang maakte het vooral lastig voor de grootste partij N-VA om een keuze te maken inzake coalitiepartners. ”

Voor Open Vld was het meteen uitgesloten dat we zouden samenwerken met het Vlaams Belang, daar was je stellig over.

Gwendolyn: “We hebben dat op verkiezingsdag meteen duidelijk gemaakt ja. Dat was trouwens ook voor 26 mei al ons standpunt. De kiezers wisten dat wij liberalen nooit met het Vlaams Belang of PVDA zouden besturen. En dat is een inhoudelijk gemotiveerde keuze. Onze uitgangspunten staan haaks op die van het VB, een nationalistische, conservatieve en economisch linkse partij. Zij zijn separatisten en willen de EU opdoeken, wij geloven in België en Europa. Voor ons mag je gewoon jezelf zijn, ongeacht je geaardheid, afkomst of ideeën. Dat ligt bij hen anders: de homofobe, ranzige en racistische uitlatingen van hun politici tonen aan dat de partij niet veranderd is.”

Velen zeggen dat Open Vld tenminste moest luisteren en een gesprek aangaan met het Vlaams Belang.

Bart: “Tot wat zou dat gesprek leiden? Alleszins niet tot een sterk programma, laat staan een daadkrachtige regering. Liberalen zijn de tegenpool van extreemrechts. Ik ben het wel eens dat we naar het signaal van vele kiezers van die partij moeten luisteren. Sommige verzuchtingen over integratie, armoede enzovoort zijn terecht. Daar moeten we mee aan de slag. Dat spreekt voor zich.”

Zal de nieuwe Vlaamse regering een antwoord kunnen bieden op die uitdagingen?

Bart: “Als we één ding leren uit de verkiezingsuitslag, dan is het dat de politici de problemen moeten oplossen in plaats van erover te praten of de samenleving erover te verdelen. De afgelopen jaren werd er goed bestuurd en hervormd, maar dat werk geraakte ondergesneeuwd onder de permanente campagne en onderlinge ruzies. Dat moet gedaan zijn. Ja, we gaan in Vlaanderen besturen met drie partijen met evenveel meningen. Nee, dat zal niet altijd gemakkelijk zijn. Maar we moeten beleid voeren, mekaar laten scoren, en eendrachtig het werk verdedigen. Dan geloof ik dat de politiek het vertrouwen kan herwinnen.”

Wat bindt de drie coalitiepartners in deze Vlaamse regering? Wat is jullie project?

Gwendolyn: “Het is goed leven in Vlaanderen. We hebben een sterke economie, veel welvaart, goed onderwijs, een sterk vangnet voor wie ziek is of het moeilijk heeft. Maar dat is niet voor eeuwig verworven. De wereld rondom ons verandert, dus we moeten ook in beweging blijven. Het moet onze ambitie zijn om als regio opnieuw aan te knopen bij de wereldtop. Op alle vlakken. Met de drie centrumrechtse regeringspartijen delen we die ambitie en hebben we ook onze ideologische verschillen tijdens lange onderhandelingsweken overbrugd om dat doel te bereiken.”

Bart: “De lat mag hoger voor Vlaanderen. We moeten mensen belonen voor hun inspanningen, de vrijheid geven om vooruit te gaan. Maar we houden de drempel laag voor iedereen om mee te kunnen doen. Anders gaat het ons niet lukken.”

Je legt een grote nadruk op inclusiviteit.

Bart: “Natuurlijk. Vandaag laten we veel talent onbenut. Het gezin waarin je geboren wordt, bepaalt nog te veel je toekomstkansen. Dat is fout. We moeten streng zijn aan onze toegangspoorten. We kunnen niet de hele wereld opvangen. Maar wie hier legaal is, wie deel wil uitmaken van onze gemeenschap, wie inburgert, wie zijn of haar steentje bijdraagt, verdient alle kansen. In het onderwijs, op de arbeidsmarkt, overal. Dat is liberaal. Er is hier geen plaats voor racisme of discriminatie. We versterken dus het inburgeringstraject, bijvoorbeeld met een snellere begeleiding naar werk en een buddy-project zodat nieuwkomers op sleeptouw kunnen worden genomen in onze samenleving door Vlamingen. Maar tegelijk pakken we discriminatie aan en zorgen we ervoor dat mensen meer mét in plaats van naast mekaar leven.”

De regering heeft ook de ambitie om meer mensen aan het werk te zetten?

Gwendolyn: “Dat is cruciaal. We leven in een welvaartstaat die niemand achterlaat. Maar die is alleen betaalbaar als we met genoeg mensen bijdragen aan het systeem. Daarom zetten we zo hard in op jobcreatie en het begeleiden van werkzoekenden en niet-actieven naar werk. Iedereen vaart daar wel bij. Een job is de beste sociale zekerheid, maar het doet de economie ook draaien. Daarom dat we tal van activerende maatregelen nemen, zoals een verplicht individueel traject bij de VDAB met afspraken over opleiding na drie maanden werkloosheid. Mensen die heel ver van de arbeidsmarkt staan en al twee jaar werkloos zijn, kunnen we vragen om gemeenschapsdienst te doen. Kinderopvang moeten we ook toegankelijker en flexibeler zodat werk en gezin beter combineerbaar worden. En vooral: wie werkt, mag daar heus wat meer voor worden beloond.”

Passen de lastenverlagingen in dezelfde filosofie?

Gwendolyn: “Ja! Er komt op onze vraag een jobbonus -een nieuwe jobkorting eigenlijk- voor de laagste lonen. Zo wordt werken financieel interessanter dan niet werken. Het gaat om minstens 600 euro per jaar extra netto voor lonen tot 1.700 euro bruto per maand. Lonen tot 2.500 euro bruto zullen ook nog meer loon krijgen door deze maatregel. Ook jonge starters krijgen dus een duw in de rug. Sociale voordelen worden ook gekoppeld aan het inkomen in plaats van het statuut. Zo verlies je die voordelen niet als je een job aanneemt.”

Bart: “Een huis kopen zal gemakkelijker worden door een nieuwe verlaging van de registratierechten. Vorige legislatuur gingen die van 10% naar 7%. Nu dalen ze verder naar 6%. Deze verlaging komt in de plaats van de woonbonus, die vooral heeft geleid tot hogere woningprijzen. En ook de erfbelastingen gaan opnieuw omlaag. Je zal 12.500 euro kunnen nalaten aan vrienden aan het tarief van de rechte lijn. Dat is belangrijk voor alleenstaanden bijvoorbeeld. Niet meer dan normaal in de 21ste eeuw.”

Ons onderwijs staat voor grote uitdagingen. Er zijn vele leerkrachten te kort en het niveau daalt jaar na jaar. Hoe gaan jullie dat aanpakken?

Gwendolyn: “We moeten die evolutie hier en nu een halt toeroepen. Het opdoen van kennis moet weer centraal staan. We leggen de lat in de nieuwe eindtermen dus hoog. Er komen centrale examens om het niveau te meten over de scholen heen zodat we snel kunnen bijsturen als het misloopt. Nederlands blijft de basis. Zo komen er taalbadklassen voor leerlingen met een achterstand. Maar we zetten ook in op meertaligheid. In het gemeenschapsonderwijs kan er 1u minder godsdienst worden gegeven in de derde graad. Leerkrachten gaan we bevrijden van hun administratie zodat ze meer met lesgeven kunnen bezig zijn. We willen ook mensen uit andere sectoren naar het onderwijs aantrekken. In het hoger onderwijs gaan we voor een betere oriëntering van studenten en zorgen we dat ze hun traject binnen de vooropgestelde studiejaren afronden.”

Er zijn grote investeringen nodig in zorg, klimaat, mobiliteit… Zijn daar middelen voor?

Bart: “De Vlaamse regering is voor een groot deel ook een investeringsregering. Zo staan er heel wat mobiliteitsprojecten in de steigers. Voor openbaar vervoer én weginfrastructuur. Zo verdubbelen we de investering in fietspaden. Bij de Lijn komt er een gegarandeerde dienstverlening in geval van stakingen. Er zullen zelfs private spelers actief mogen worden. We blijven ook onderzoek en ontwikkeling ondersteunen. Dat is heel belangrijk voor onze bedrijven en universiteiten. Een van de grotere uitdagingen waar we voorstaan is de omslag naar klimaatneutraliteit. Dat zal enkel lukken als we blijven inzetten op energiezuinigheid, renovaties, hernieuwbare productie… Tot slot investeren we ook veel middelen in zorg, meer bepaald in het terugdringen van de wachtlijsten voor jeugdhulp, ouderenzorg en personen met een handicap.”

Gwendolyn: “Ondanks al die investeringen én belastingverlagingen houden we de Vlaamse begroting gezond. Dan moet je natuurlijk de tering naar de nering zetten. We gaan dus voor een efficiëntere en slankere overheid die ook 100% betrouwbaar is. Heel concreet betekent dat: het garanderen van het eigendomsrecht, een eenvoudiger vergunningenbeleid enzovoort.

Tot slot haalt Open Vld ook een eeuwig strijdpunt binnen?

Bart: “Klopt. We schaffen de opkomstplicht én de lijststem af bij lokale verkiezingen. Ook het aanduiden van de burgemeester wordt democratischer: de grootste fractie krijgt twee weken het initiatiefrecht om een coalitie te bouwen, en de grootste fractie binnen die coalitie levert de burgemeester. Zo vernieuwen we de politiek en realiseren we alweer een aantal liberale eisen!”

Dit interview verscheen in het ledenblad Blauw, oktober 2019



Schrijf je in op onze nieuwsbrief InschrijvenSchrijf je in op onze nieuwsbrief